Reactie op onderzoek ‘Bestrijdingsmiddelen in tuinplanten 2025’.
De extra inzet omvat onder meer voorkomen van overtredingen op de branche-eisen bij kwekers van meerjarige planten, vereenvoudiging van de traceerbaarheid van planten en betere begeleiding van buitenlandse kwekers bij de uitleg bij en naleving van eisen. De naleving van die eisen laat al jaren een stijgende lijn zien. Die trend is dit jaar onderbroken. Dat hangt mogelijk samen met het feit dat dit jaar de eisen verder zijn aangescherpt. Komend jaar wordt een volgende stap gezet. Met de extra inzet wil de tuinbranche ook bij een hogere ambitie de stijgende lijn weer oppakken.
Ambitie 5.0
Sinds 2015 werken tuinretailers, handelspartijen, Plantion, CLM, Natuur & Milieu en Tuinbranche Nederland samen aan de verduurzaming van het groenaanbod in de tuincentra. Met regelmaat zijn hierbij bovenwettelijke eisen aangescherpt. Met ‘Ambitie 5.0 Gewasbescherming in de sierteelt’ zette de branche verdergaande stappen voor 2024 t/m 2026. De jaarlijkse residumeting van CLM en Natuur & Milieu dient als hulpmiddel voor de sector om te leren, reflecteren en te verbeteren. De inzichten geven richting aan te nemen stappen om verder te verduurzamen. De branche vertaalde dit in de ambitie om gebruik van gewasbeschermingsmiddelen tijdens de teelt te minimaliseren en in 2030 70% van het groenaanbod vrij van chemie te hebben.
Onderzoek 2025
Het residuonderzoek toonde op de 90 onderzochte planten in totaal 38 verschillende werkzame stoffen van gewasbeschermingsmiddelen aan. Sinds de start van de metingen is trend hiervan dalend. Het gemiddelde aantal residuen dat werd aangetroffen per plant (2,6) is licht gedaald. Het gemiddelde schommelt sinds de start van de meting tussen 2,6 en 3 residuen per plant. Het totaal aantal residuen en het aantal afzonderlijke residuen vertonen nog steeds dalende lijnen. Van de planten was 13% vrij van residuen. Ook is het maximum aan aantal residuen op een plant, in de Ambitie 5.0 gesteld op 10, dit jaar niet overschreden. Wel werden bij 9 van de 90 planten zogeheten ‘ambitieovertredingen’ geconstateerd (10%, tegen 4% in 2024). De meeste overtredingen kwamen net als vorig jaar voor bij rododendronplanten, namelijk vijf. De andere vier betroffen lavendel, dwergsinaasappel, hortensia en Ilex. Ook dit zijn soorten met een meerjarige teelt. Op twee planten zijn illegale werkzame stoffen aangetroffen. Voor beide kwekers (één uit Nederland en één uit het buitenland) is het sanctiekader ingezet. Hiermee neemt de sector haar verantwoordelijk en laat ze haar zelfregulerende vermogen zien.
Verdere verduurzaming
Tuinbranche Nederland heeft als doel om 'een Veluwe aan groen erbij' te realiseren, door tuinen in Nederland te vergroenen. Groen speelt een grote rol in het tegengaan van de gevolgen van grote maatschappelijke uitdagingen, zoals klimaatverandering en verlies aan biodiversiteit. Om hierin te voorzien is wel de voorwaarde dat het groen, en groen-ondersteunende producten, daadwerkelijk positief bijdraagt aan de omgeving. Daarom werken partners van de Ambitie (BTC, GRS Retail, Hornbach, Praxis, Intratuin, Ranzijn, Welkoop) samen met ondersteuners (Arie Bouman Green Outdoor, Green4Retail, Groen-Direkt en Plantion) aan 70% chemievrij groenaanbod in tuincentra in 2030. Om deze doelstelling mogelijk te maken, moeten retailers én consument toleranter worden richting ‘schade’ en beestjes op planten. In een pilot met Addenda en Intratuin over nuttige beestjes op campanula’s bleek dat de consument hier open voor staat wanneer er effectief over gecommuniceerd wordt. Ook campagnes als de Vrolijke Tuinhulpjes geeft er aandacht aan. Via de Groen Klimaatpleinen kunnen tuincentra consumenten stimuleren om tuinen te vergroenen.